Uczmy się od najlepszych

Inicjatywa Leeds to dzisiaj prężne przedsięwzięcie, które zapoczątkowane zostało w 1990 roku skromną współpracą między radą miejską tego miasta a Izbą Handlową. Tamto pierwsze partnerstwo miało na celu wspieranie rozwoju gospodarczego miasta. Z czasem objęło wszystkie aspekty społecznego życia jego mieszkańców, włączając do współpracy organizacje z sektora publicznego, prywatnego, społecznego i wolontariatu. Dzisiaj liczba partnerów zaangażowanych w Inicjatywę Leeds przekracza 500.

W 2002 roku Ministerstwo środowiska, transportu i regionów przekazało lokalnym władzom instrukcje mówiące o tym, jak utworzyć Lokalne Partnerstwo Strategiczne (LSP). Miała to być organizacja reprezentująca wszystkie sektory i grupy miejskie zaangażowane w usprawnianie życia obywateli w mieście. Jej zadaniem było określanie najbardziej żywotnych problemów z dziedziny bezpieczeństwa, zdrowia, edukacji, pracy czy mieszkalnictwa. W ich rozwiązywanie miały włączyć się wszystkie regionalne podmioty oraz mieszkańcy.

Partnerstwo został formalnie utworzone w lutym 2002 roku. Dzięki temu miasto zyskało dostęp do rządowego Funduszu Odtwarzania Sąsiedztwa, co umożliwiło pozyskanie pieniędzy na inwestycje w najbiedniejszych obszarach miasta. W ciągu czterech lat przekroczyły one 27 mln funtów. Podstawowymi zadaniami LSP stało się: przygotowywanie strategii dla społeczności lokalnej oraz jej realizacja. Rolą partnerstwa było także łączenie i koordynowanie lokalnych planów i inicjatyw, aby zapewnić im większą efektywność. Partnerstwo  odpowiadało też za prowadzanie uzgodnień w sprawach usług publicznych oraz za tworzenie strategii lokalnego sąsiedztwa w zakresie realizacji narodowych celów zwalczania ubóstwa.

Organizacja partnerstwa. Na czele partnerstwa Inicjatywa Leeds stoi rada, która odpowiada za strategiczne decyzje i strategiczne programy. Składa się ona z 36 osób reprezentujących najważniejsze organizacje ze wszystkich sektorów. Po sformułowaniu strategicznych zadań są one przekazywane do dwóch ciał wykonawczych: zajmującego się sprawami społecznymi Narrowing Gap Executive i tworzącą rangę miasta Going Up a League Executive. Dalej struktura partnerstwa obejmuje siedem grup strategicznych, z których każda odpowiada za jeden lub więcej głównych celów lub tematów strategii, oraz z 14 grup partnerskich działających w konkretnych sektorach czy dziedzinach np. finansowym czy mediów.

Struktury partnerstwa podlegają stałemu przeglądowi pod kątem ich dostosowania do realizacji priorytetów wyznaczonych przez strategię. W tym celu tworzone są dzielnicowe partnerstwa, a plany i strategie partnerskich organizacji dostosowywane i korelowane z Wizją rozwoju Leeds. Rozwijany jest system monitoringu i raportowania oraz informowania społeczeństwa o postępach i wynikach działań. Energia obywateli pobudzona w czasie formułowania Wizji jest teraz wykorzystywana do włączania ich do działań w strukturach partnerskich, forum obywatelskich i konkretnych projektach, które bliskie są danej grupie społecznej.

Zgodnie z postanowieniem rządu, lokalne rady i ich strategiczne partnerstwa tworzą strategię dla danego obszaru, która obejmuje okres od 10 do 15 lat. Leeds stworzyło pierwszą strategię pod nazwą Wizja rozwoju Leeds, co nastąpiło w 1999 roku. Obecnie realizowana jest już druga strategia z 2004 roku, która po udanym wdrożeniu poprzedniej strategii, stanowi jej uzupełnienie i poszerzenie. Aktualna strategia przewidziana na lata 2004 – 2020 miała odpowiedzieć na pytania: jakim miastem ma stać się Leeds w przyszłości, co będzie priorytetem w działaniach partnerstwa, jak poszczególne społeczności, grupy czy instytucje mają działać by osiągnąć założone cele.

Wizja rozwoju Leeds. W Leeds uznano, że proces w jakim strategia jest tworzona jest równie istotny jak samo sformułowanie strategii. Dlatego podstawową przesłanką w trakcie tworzenia Wizji rozwoju Leeds było włączenie obywateli miasta do określenia głównych spraw wymagających realizacji. W konsekwencji - jak pokazują badania - 71 procent mieszkańców Leeds, to jest około 500 tys. osób wiedziało o tym, że strategia jest tworzona. Ponadto w trakcie konsultacji wykorzystano 28 tysięcy egzemplarzy dokumentu, który był rozesłany lub pobrany z Internetu. Z kolei w bezpośrednich konsultacjach wzięło udział 6200 osób, a 24 tys. uczestniczyło w badaniach opinii społecznej. Konsultacje objęły m.in. ludzi młodych i starszych, mniejszości etniczne, lokalne grupy społeczne i wolontariackie. Dokument konsultacyjny pod tytułem ,,Twoja szansa na wypowiedź’’ miał pomóc w zrozumieniu ogólnych zasad i znaczenia wieloletniej strategii i zachęcić jednostki czy grupy do uczestniczenia w procesie jej tworzenia i realizacji.
Analizy rozmaitych wypowiedzi, danych, a także dotychczasowych doświadczeń i uwarunkowań pozwoliły na sformułowanie trzech zasadniczych celów jakie partnerstwo ma realizować do 2020 roku:

• zwiększanie rangi miasta, tak by było konkurencyjnym w rankingu międzynarodowym miejscem, które ludzie wybierają ze względu na wysokie standardy życia, pracy i nauki;
• redukowanie różnic pomiędzy najuboższymi a resztą obywateli;
• rozwijanie roli Leeds jako stolicy regionu, dynamicznej i wspierającej jego rozwój.

W Leeds uznano, że uzgodnione cele muszą być realizowane w taki sposób, aby wszyscy mieszkańcy mieli udział w sukcesie miasta. Strategia kierowana realizacją tych celów, obejmuje niemal każdy z aspektów życia organizmu miejskiego, dlatego dla większej przejrzystości rozbito ją na osiem strategicznych tematów: kultura, przedsiębiorczość i gospodarka, środowisko, zharmonizowane społeczności, zdrowie, nauka, nowoczesny system transportowy, rozwój wszystkich dzielnic.

Tworzone są plany działania, które wykorzystują i rozwijają zaangażowanie społeczne. Pomysły obywateli, ich innowacyjność, znajomość lokalnych realiów uznawane są za bezcenne. Ważnym przedsięwzięciem jest rozbudowywanie projektu lokalnej statystyki i zbierania oraz upowszechniania informacji. Kluczowi partnerzy opracowali wspólnie unikalne źródło informacji o mieście jakim jest strona internetowa http://statistics.leeds.gov.uk/. Zawiera ona pogrupowane dane lub mapy danych na temat np. struktury populacji, wysokości dochodów, poziomu edukacji itp. Dzięki nim przedsiębiorcy mogą lepiej zrozumieć potrzeby lokalnych grup społecznych, planując inwestycje lub planując świadczenie usług. Mogą też lepiej argumentować przy wnioskowaniu o fundusze lub uzyskać punkty odniesienia pozwalające śledzić postępy w realizacji projektów. Strona internetowa jest stale rozbudowywana i uzupełniana.

Ponadto szczególnie precyzyjnie są wykonywane plany wykorzystania terenów miejskich czy renowacji budynków mają one być jednocześnie odpowiednim wsparciem dla realizacji Wizji. Nowe budynki czy przebudowy istniejących ma odbywać się tylko zgodnie z najwyższej jakości projektami, które zachowywać będą charakter danej dzielnicy i wyrażać jej indywidualizm. Motorem działań są tu fundusze pozyskane, dzięki szerokiemu udziałowi w partnerstwie prywatnego biznesu. W dużym stopniu płyną one z tego źródła, jak też z publicznych pieniędzy państwowych, oraz europejskich.

Wizja stworzona przez władze miejskie we współpracy z partnerami i obywatelami miasta, opiera się na zasadzie trwałego i zrównoważonego wzrostu, która ma dać pewność, że każdy obywatel będzie doświadczał poprawy warunków życia i takie też warunki będą tworzone dla następnych generacji. Ten cel ma być nadrzędny dla wszystkich partnerów, którzy publikując własne plany strategiczne, wykazują jak wpisują się one w ogólną Wizję rozwoju Leeds.

Maciej Popławski

(na podstawie www.leedsinitiative.org)